Với sự trỗi dậy mạnh mẽ từ công nghệ AI Trung Quốc, các công ty hàng đầu AI tại Mỹ đang lo ngại và cảm thấy tương lai bị đe dọa. Vậy AI Trung Quốc lớn mạnh cỡ nào? Tại sao Mỹ lại lo ngại vấn đề này? Chiến lược tiếp theo sẽ là gì? Mỹ có bị mất lợi thế hay không? Cùng RG66 News tìm hiểu chi tiết qua bài viết này!
Sự trỗi dậy của AI Trung Quốc
DeepSeek R1 – một mô hình AI đến từ Trung Quốc – đang thu hút sự chú ý của các nhà phát triển tại Mỹ. OpenAI cho rằng DeepSeek là minh chứng cho việc khoảng cách công nghệ giữa Mỹ và Trung Quốc đang ngày càng nhỏ lại. Công ty này nhận định DeepSeek được nhà nước Trung Quốc hỗ trợ tài chính, kiểm soát và phát triển miễn phí, điều này có thể ảnh hưởng lớn đến sự phát triển của AI toàn cầu.
OpenAI còn so sánh DeepSeek với tập đoàn viễn thông Huawei, cảnh báo rằng các quy định của Trung Quốc có thể buộc DeepSeek phải cung cấp quyền truy cập vào các hệ thống quan trọng hoặc cơ sở hạ tầng thiết yếu. Ngoài ra, OpenAI cũng lo ngại về quyền riêng tư dữ liệu, nhấn mạnh rằng các yêu cầu chia sẻ dữ liệu của DeepSeek với chính phủ Trung Quốc có thể làm gia tăng năng lực giám sát của nhà nước.
Anthropic cũng bày tỏ mối quan ngại về an ninh sinh học khi phát hiện DeepSeek R1 có khả năng trả lời hầu hết các câu hỏi liên quan đến vũ khí sinh học, ngay cả khi những câu hỏi này có mục đích xấu.
Không chỉ có DeepSeek, Baidu – công cụ tìm kiếm lớn nhất Trung Quốc – gần đây đã ra mắt hai mô hình AI mới là Ernie X1 và Ernie 4.5. Theo Baidu, Ernie X1 có thể sánh ngang với DeepSeek R1 nhưng chỉ tốn một nửa chi phí. Trong khi đó, Ernie 4.5 có giá chỉ bằng 1% so với GPT-4.5 của OpenAI và thậm chí còn vượt qua GPT-4.5 trong một số bài kiểm tra.
OpenAI và Anthropic nhận định cuộc cạnh tranh không chỉ là về công nghệ mà còn mang tính ý thức. Họ mô tả đây là cuộc chiến giữa trí tuệ nhân tạo “dân chủ” phát triển theo nguyên tắc phương Tây và AI “độc tài” dưới sự kiểm soát của nhà nước. Tuy nhiên, sự thành công của Baidu và DeepSeek cho thấy chi phí và khả năng tiếp cận có thể ảnh hưởng lớn đến việc phổ biến AI hơn là ý thức hệ.
Những lo ngại về an ninh AI và hạ tầng Mỹ
Các công ty AI của Mỹ cũng bày tỏ quan ngại về an ninh và hạ tầng công nghệ. OpenAI nhấn mạnh rủi ro từ sự ảnh hưởng của nhà nước Trung Quốc đối với DeepSeek. Trong khi đó, Anthropic lo ngại về an ninh sinh học, đồng thời cảnh báo rằng mô hình Claude 3.7 Sonnet của họ cũng đã có tiến bộ đáng kể trong nghiên cứu phát triển vũ khí sinh học, điều này phản ánh tính hai mặt của.
Anthropic còn chỉ ra những lỗ hổng trong kiểm soát xuất khẩu của Mỹ. Hiện tại, chip Nvidia H20 vẫn tuân thủ các quy định xuất khẩu của Mỹ nhưng vẫn đủ mạnh để thực hiện các nhiệm vụ quan trọng như tạo văn bản và học tăng cường. Do đó, Anthropic kêu gọi chính phủ Mỹ siết chặt các biện pháp kiểm soát nhằm hạn chế Trung Quốc giành lợi thế.
Google lại có quan điểm cân bằng hơn. Công ty này thừa nhận rủi ro an ninh nhưng cảnh báo rằng việc kiểm soát quá chặt có thể làm giảm sức cạnh tranh kinh tế của Mỹ, gây khó khăn cho các nhà cung cấp dịch vụ đám mây và các nhà phát triển trí tuệ nhân tạo trong nước. Google đề xuất áp dụng các biện pháp kiểm soát có chọn lọc để bảo vệ an ninh quốc gia mà không làm ảnh hưởng đến hoạt động kinh doanh.
Cả ba công ty đều nhấn mạnh sự cần thiết của việc tăng cường giám sát chính phủ đối với an ninh AI. Anthropic đề xuất mở rộng Viện An toàn AI và tăng cường vai trò của Viện Tiêu chuẩn và Công nghệ Quốc gia (NIST) để đánh giá và giảm thiểu rủi ro liên quan đến trí tuệ nhân tạo.
Cạnh tranh kinh tế và nhu cầu năng lượng
Ngoài các vấn đề an ninh, các công ty AI Mỹ cũng tập trung vào yếu tố kinh tế trong quá trình phát triển công nghệ AI. Anthropic cảnh báo rằng đến năm 2027, việc huấn luyện một mô hình AI tiên tiến có thể tiêu tốn tới 5 gigawatt điện. Công ty này đề xuất xây dựng 50 gigawatt công suất điện chuyên dụng cho AI vào năm 2027 và cải tiến quy trình phê duyệt đường dây truyền tải điện.
Baidu đang tận dụng lợi thế về chi phí để thúc đẩy phát triển AI. Mô hình Ernie 4.5 và X1 của họ có giá thành chỉ bằng một phần nhỏ so với các mô hình của phương Tây, với mức phí xử lý thấp hơn nhiều so với OpenAI. Điều này tạo áp lực buộc các công ty AI Mỹ phải giảm giá thành để duy trì tính cạnh tranh. OpenAI lập luận rằng chiến lược thị trường tự do sẽ thúc đẩy đổi mới và mang lại lợi ích tốt hơn cho người tiêu dùng.
Trong khi đó, Google tập trung vào các đề xuất chính sách thực tế hơn, bao gồm tăng cường đầu tư liên bang vào nghiên cứu AI, mở rộng quyền tiếp cận các hợp đồng chính phủ và cải thiện quy trình kiểm soát xuất khẩu.
Chiến lược điều chỉnh quy định AI
Một cách tiếp cận thống nhất trong quản lý AI là điểm chung trong các đề xuất của cả ba công ty. OpenAI đề xuất một khung quy định do Bộ Thương mại quản lý, cảnh báo rằng các quy định phân mảnh ở cấp bang có thể khiến ngành công nghiệp AI Mỹ tụt hậu so với thế giới. Họ cũng ủng hộ một hệ thống kiểm soát xuất khẩu theo cấp độ, trong đó cho phép các nước dân chủ tiếp cận rộng rãi AI của Mỹ trong khi hạn chế quyền truy cập tại các quốc gia có chế độ độc tài.
Anthropic kêu gọi áp đặt các hạn chế chặt chẽ hơn đối với phần cứng AI và dữ liệu đào tạo, đồng thời cảnh báo rằng ngay cả những cải tiến nhỏ về hiệu suất cũng có thể mang lại lợi thế chiến lược cho Trung Quốc.
Google tập trung vào quyền sở hữu trí tuệ, lập luận rằng chính sách “sử dụng hợp lý” hiện tại là cần thiết cho sự phát triển AI. Công ty cũng cảnh báo rằng các quy định bản quyền quá nghiêm ngặt có thể khiến các công ty Mỹ mất lợi thế so với đối thủ Trung Quốc.
Mỹ có thể duy trì vị thế dẫn đầu trong AI không?
Những phản hồi từ OpenAI, Anthropic và Google đều thể hiện chung một mối quan ngại về việc Mỹ có thể mất vị thế dẫn đầu trong ngành AI khi Trung Quốc ngày càng bứt phá. Sự trỗi dậy của DeepSeek R1 và các mô hình AI của Baidu không chỉ đặt ra thách thức về công nghệ mà còn về chi phí và khả năng tiếp cận.
Trong bối cảnh AI đang phát triển với tốc độ chóng mặt, sự cân bằng giữa an ninh, tăng trưởng kinh tế và vị thế công nghệ sẽ là những thách thức chính mà Mỹ cần giải quyết trong thời gian tới.
>>> Xem thêm: Google Đưa AI Vào Nghiên Cứu Khoa Học
Kết luận
Cuộc đua công nghệ AI giữa Mỹ và Trung Quốc đang ngày càng gay gắt, không chỉ ở khía cạnh công nghệ mà còn về chi phí, khả năng tiếp cận và ý thức hệ. Trong bối cảnh đó, các công ty Mỹ đang tìm cách duy trì lợi thế bằng cách đề xuất các chiến lược an ninh, kinh tế và chính sách quản lý chặt chẽ hơn. Tương lai của AI sẽ phụ thuộc vào sự cân bằng giữa bảo mật, đổi mới và sức cạnh tranh toàn cầu.
